Wanneer een rechter oordeelt, maar niets verandert

Mike had sinds 2019 zijn vier kinderen nauwelijks gezien. Na de scheiding kwamen de kinderen onder toezicht te staan van SAVE Jeugdbescherming. De omgang met hun vader werd onderwerp van een langslepend conflict, procedures volgende elkaar op, maar de situatie bleef hetzelfde. In 2023 oordeelde het Gerechtshof Arnhem Leeuwarden dat het contact tussen de vader en zijn kinderen hersteld moest worden. Stap voor stap: eerst videobellen en toewerken naar fysiek contact. Alle betrokken partijen moesten hieraan meewerken. Maar SAVE voerde de uitspraak niet uit. De instelling vond dat contact met de vader niet in het belang van de kinderen was. Daarmee bleef de situatie onveranderd. Het gerechtshof was vervolgens heel kritisch. Door het uitblijven van uitvoering was de rechtsbescherming van de vader onder druk komen te staan. In Nederland geldt dat rechterlijke uitspraken worden nageleefd, ook wanneer partijen het daar inhoudelijk niet mee eens zijn.

In die periode zocht Mike hulp bij Jeugdstem. Een vertrouwenspersoon luisterde, hielp bij het indienen van klachten en dacht mee over zijn positie en vervolgstappen. Signalen over zijn situatie werden onder de aandacht gebracht bij betrokken instanties. Naast deze ondersteuning heeft de vader verschillende juridische stappen gezet. Met ondersteuning van een vertrouwenspersoon tuchtzaken diende hij klachten in tegen de twee jeugdbeschermers die verantwoordelijk waren voor het niet uitvoeren van de beschikking. Zij verklaarden dat zij zich geplaatst zagen voor een keuze: de uitspraak van het hof en wat zij zelf zagen als het belang van de kinderen.

Het College van Toezicht was het daar niet mee eens. Een ouder, oordeelde het college, moet erop kunnen vertrouwen dat een gecertificeerde instelling rechterlijke uitspraken uitvoert. Het belang van de kinderen wordt immers niet alleen door de jeugdbescherming gewogen, maar ook door de rechter. De betrokken jeugdbeschermers hadden ernstig tekortgeschoten, mede omdat zij ook na de terechtwijzing van het hof nauwelijks voortgang hadden gemaakt in het herstellen van het contact. Beiden kregen een voorwaardelijke schorsing opgelegd en moesten zich een jaar lang laten bijscholen over de verhouding tussen Wat als een uitspraak van de rechter niet wordt uitgevoerd? Deze casus laat zien welke gevolgen dat kan hebben voor een ouder, en welke rol onafhankelijke ondersteuning kan spelen wanneer iemand vastloopt in de jeugdzorg.

Casus
Deze casus laat zien wat er kan gebeuren wanneer rechterlijke uitspraken in de praktijk niet worden uitgevoerd. jeugdbescherming en rechterlijke macht. Eén van hen ging tevergeefs in beroep. Voor Mike bracht dat oordeel geen directe verandering. Hij zegt zich niet gehoord te voelen door de instelling en dat het voelt alsof beslissingen over zijn leven en dat van zijn kinderen buiten hem om worden genomen. Ondanks alle procedures en uitspraken bleef het contact met zijn kinderen uit, tot zijn verdriet en frustratie. Hij overweegt daarom verdere stappen binnen de rechtsgang, in de hoop alsnog gehoord te worden en het contact met zijn kinderen te kunnen herstellen.

Deze casus laat zien wat er kan gebeuren wanneer rechterlijke uitspraken in de praktijk niet worden uitgevoerd. Voor ouders en kinderen kunnen de gevolgen groot zijn, zeker wanneer het gaat om contact binnen het gezin. Tegelijkertijd benadrukt deze situatie het belang van onafhankelijke ondersteuning, en van het serieus nemen van signalen wanneer ouders vastlopen in complexe jeugdzorgtrajecten.

Deze zaak kreeg ook aandacht in de media. Lees het volledige artikel op RTV Utrecht.